Zoogdier van de maand september / oktober 2018; Wasbeerhond

Wasbeerhond

De wasbeerhond is een nieuwkomer in Nederland. Oorspronkelijk een pelsdier dat voorkomt in Oost-Azië. Vanwege zijn dikke langharige vacht vooral bekend van de handel in wasbeerhondenbont. Ontsnapt uit gevangenschap, losgelaten én uitgezet als jachtdier heeft de soort zich vanuit Rusland over Noord- en Oost-Europa kunnen verspreiden. Daarnaast worden er - ook in Nederland - wasbeerhonden als huisdier gehouden.

wasbeerhonden foto jaap mulder

Waarnemingen

kaart

Een eerste waarneming in Nederland in 1981 betrof een wasbeerhond die uit gevangenschap ontsnapt was. In 1991 volgde een tweede melding: een doodgereden dier in Groningen. In de periode 2001-2013 waren er gemiddeld vier waarnemingen per jaar, vooral in het noordoosten van Nederland. Dit sluit aan bij de verspreiding vanuit Duitsland. De eerste jonge dieren zijn gezien in 2012 en 2013. Elders worden ook wasbeerhonden waargenomen maar dan gaat het veelal om een ontsnapt exemplaar, of hun nakomelingen. De verwachting is dat de soort zich verder zal verspreiden over Nederland. 

 

Herkenning

De wasbeerhond (nyctereutes procyonoides) is familie van onze inheemse hondachtigen: de vos en de wolf. Het is een kleine hond, ongeveer zo groot als een vos, met kortere poten en een kortere staart.

Qua uiterlijk lijkt de wasbeerhond eerder op een das of op een wasbeer. De kop is breed met een donker masker dat onderbroken wordt door een lichtere neus.

Leefgebied en leefwijze

De wasbeerhond heeft een voorkeur voor bossen en bosachtige biotopen, met dichte ondergroei en waterrijke zones. Uit ervaringen in andere landen blijkt dat de wasbeerhond zijn eigen ecologische 'plek' gevonden heeft, ergens tussen die van de das en de vos. Deze drie soorten lijken goed naast elkaar te kunnen leven. De wasbeerhond is een alleseter en meer een ‘verzamelaar’ dan een ‘jager’. Hij voedt zich vooral met amfibieën, kleine zoogdieren, dode dieren, vruchten en maïs.

Wasbeerhonden zijn monogaam en leven in paren of in kleine familiegroepjes met de jongen van het vorige nest. Ze zijn moeilijk waar te nemen omdat ze voornamelijk actief zijn in de schemering en ’s nachts. De meeste meldingen van wasbeerhonden zijn als verkeersslachtoffer, want net als bij de das vormt het verkeer de belangrijkste doodsoorzaak.

Invasieve exoot

Sinds vorig jaar is de wasbeerhond op de EU-lijst geplaatst, waardoor het dier de status van 'zorgwekkende invasieve uitheemse soort' heeft gekregen. Aanleiding voor plaatsing op deze Unielijst zijn mogelijke risico's voor de volksgezondheid. De wasbeerhond kan drager zijn van Trichinella en van vossenlintworm. Bij een groei van de populatie zou er ook een toename van de kans op overdracht van deze ziekteverwekkers kunnen zijn.

De verboden en overgangsregelingen voor wasdierhonden gaan in per 2 februari 2019. Lidstaten hebben de plicht om in de natuur aanwezige populaties op te sporen, te verwijderen of, als dat niet lukt, zodanig te beheren dat verspreiding en schade zoveel mogelijk wordt voorkomen. De Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit (NVWA) ontwikkelt samen met o.a. provincies, water- en terreinbeheerders een eliminatie- en beheersplan. Particulieren en dierentuinen mogen hun dieren houden totdat ze een natuurlijke dood sterven.

Marlies de Vet, lid zoogdierenwerkgroep IVN Oisterwijk

Bronnen: